zelfstandig naamwoordvrouwelijk
as / asse
- de
- Asche
- en
- ash(es)
- tr
- kum
- kmr
- Toza gewr ya ji tiştên şewitî/ sotî peyda bûye.
stof / aarde / grond
- de
- Staub / Erde / Boden
- en
- dust, dirt, soil, earth, ground
- tr
- toz / toprak / yer
Voorbeelden
Xwelî bi serê me werbû.
Bavê te beg bû. Tu bûyî paşa. Xwelîyê Agirî li serê te be."
Herkomst
Hevreha soranî خۆڵەمێش (xołemêş), hewramî xûl, lûrî xol, pehlewî xvel/xwel, belûçî hûl, zazakî wele (kurmancî "xw" = zazakî "w"), belkî hemû ji proto-hindûewropî * swol- (ax, erd - sw- ya proto-hindûewropî di zimanên îranî de dibe xw - binere xwarin, xwendin, xwişk...) ku herwiha serekaniya solum ya latînî, soil ya îngilîzî ye. Wisa be, di kurdî de "xwelî" ji "ax" ya hindûewropî û "ax" ji "xwelî" ya hindûewropî ye anku maneyên herdu peyvan bi hev guherîne. հող (hoł) ya ermeniya kevn ihtimalen ji zimanên îranî hatiye wergirtin û di ermeniya nû de bûye հող (hoẍ) (Açaryan bi xeletî dibêje ku ya k